Ormianie nie pochodzą z Bałkanów. Genetyka obala historyczne przekonania sprzed tysięcy lat
26 listopada 2024, 08:43Jedna z dwóch najpopularniejszych teorii o pochodzeniu Ormian mówi, że są potomkami frygijskich osadników z Bałkanów. „Bałkańska teoria” pochodzenia zrodziła się za sprawą Herodota, który zauważył, że Ormianie służący w perskiej armii byli uzbrojeni na modłę frygijską. Teorię tę wsparli lingwiści, którzy w przeszłości klasyfikowali język ormiański w jednej grupie z językiem frygijskim i trackim. Najnowsze badania genetyczne każą jednak odesłać Herodotową teorię do lamusa.
Kręgosłup jak nowy
21 lipca 2008, 00:23Lekarze z poznańskiego szpitala im. Wiktora Degi wszczepili, jako pierwsi w Polsce, nowy typ implantu zastępującego krążki międzykręgowe, zwane potocznie dyskami. Wynalazek znacznie poprawia jakość życia chorych, u których doszło z różnych powodów do uszkodzenia tych elastycznych struktur zbudowanych z tkanki łącznej. Właściwości mechaniczne urządzenia zapewniają przywrócenie kręgosłupowi pacjenta ruchliwości bardzo zbliżonej do naturalnej.
Mikroroboty medyczne z glonów pokrytych magnetycznymi nanocząstkami
19 marca 2025, 11:31W Instytucie Inteligentnych Systemów im. Maxa Plancka naukowcy stworzyli miniaturowe roboty – pokryli jednokomórkowe glony materiałem magnetycznym. Następnie sprawdzili, czy są one w stanie poruszać się w wąskich przestrzeniach i w płynach o takiej lepkości, jak płyny w ludzkim organizmie. Wyniki badań opublikowali zaś w piśmie Matter.
Zarodnik jak mapa
1 września 2008, 10:59Zespół Barry'ego Lomaksa z Uniwersytetu w Nottingham opracował jakiś czas temu metodę określania poziomu ozonu w atmosferze za pomocą badania stężenia substancji działających jak filtr UV w zarodnikach widłaka goździstego (Lycopodium clavatum). Brytyjczycy mają nadzieję, że dzięki temu uda się wypełnić luki w opisie ewolucji ziemskiej atmosfery (Nature Geoscience).
Afrykańskie dziedzictwo genetyczne na anglosaskich cmentarzach z VII wieku
14 sierpnia 2025, 09:43W VII wieku na dwóch różnych cmentarzach na południu Wielkiej Brytanii pochowano dwie niespokrewnione ze sobą osoby, których przodkowie pochodzili z Afryki Subsaharyjskiej. Obie zostały pochowane tak jak wszyscy inni zmarli, co dowodzi, że osoby te nie były niewolnikami, a równorzędnymi członkami swoich społeczności. Jedną ze wspomnianych osób jest dziewczynka w wieku 11-13 lat, która spoczęła na cmentarzu w Updown w Kent. Drugą młody mężczyzna w wieku 17–25 lat pochowany w Worth Matravers.
Można szybciej kasować
1 października 2008, 10:57Na Uniwersytecie Kalifornijskim w Los Angeles (UCLA) powstał najszybszy na świecie czytnik kodów paskowych. Czytnik pracuje z prędkością 25 milionów ramek na sekundę.
Już 2-miesięczne niemowlęta potrafią rozpoznawać i kategoryzować przedmioty
5 lutego 2026, 09:52Według badaczy z Trinity College Dublin już 2-miesięczne dzieci są zdolne do kategoryzowania obiektów. Podczas badań niemowląt naukowcy wykorzystali obrazowanie mózgu oraz modele sztucznej inteligencji i wykazali, że potrafią one rozróżniać i grupować przedmioty znacznie wcześniej niż sądzono. Odkrycie to wzbogaca naszą wiedzą o tym, jak myślą i jak uczą się ludzie od pierwszych miesięcy życia.
Gdzie dwóch się bije, tam pacjent korzysta
9 listopada 2008, 00:52Jak ochronić człowieka przed zakażeniem? Można na przykład podawać mu antybiotyki albo używać środków dezynfekujących, ale można też... podać więcej bakterii. Nietypową metodę przetestowano na pacjentach wymagających leczenia respiratorem.
W Sobótce znaleziono średniowieczną bizantyjską kłódkę w kształcie konia
4 maja 2026, 08:02Członkowie Nadwiślańskiej Grupy Poszukiwawczej Stowarzyszenia „Szansa” znaleźli wyjątkowy zabytek – wykonany z brązu fragment bizantyjskiej kłódki w kształcie konia. Wspaniałego odkrycia dokonano we wsi Sobótka w powiecie opatowskim. Średniowieczne kłódki stylizowane na zwierzęta uważane są za wyroby elitarne, być może były wykonywane na indywidualne zamówienia, stąd też znajdowane są one rzadko, a najbliższych analogii dla znaleziska z Sobótki trzeba szukać za granicą.
Głośnik z nanorurek
19 grudnia 2008, 13:02Naukowcom z pekińskiego Tsinghua University udało się zbudować głośniki z węglowych nanorurek. Jak zapewnia szef zespołu badawczego, Kai Li Jiang, ich konstrukcja jest prostsza niż tradycyjnych głośników, a emitowany dźwięk nie odbiega od nich jakością.
